Αυστηρότερα και πιο σαφή κριτήρια, περιορισμούς και κατευθύνσεις για την εγκατάσταση νέων σταθμών Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και μονάδων αποθήκευσης προβλέπει το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τις ΑΠΕ. Η σχετική Υπουργική Απόφαση, που υπογράφουν ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου και οι Υφυπουργοί Νίκος Τσάφος και Μαριλένα Σούκουλη, δημοσιεύθηκε χθες σε ΦΕΚ και τέθηκε άμεσα σε ισχύ.
Θεσπίζονται σαφείς κανόνες για την ανάπτυξη των ΑΠΕ και αυστηρότερα κριτήρια αποκλεισμού, μεταξύ άλλων, για περιοχές Natura 2000, με έμφαση στις Ζώνες Ειδικής Προστασίας, λοιπές ειδικά προστατευόμενες περιοχές, δάση και δασικές εκτάσεις, περιοχές με υψόμετρο άνω των 1.200 μ., μνημεία και αρχαιολογικές ζώνες, νησιωτικές και τουριστικές περιοχές, ενώ δημιουργείται ένα σταθερό και διαφανές πλαίσιο για επενδύσεις και αδειοδοτήσεις.
Το νέο Ειδικό Χωροταξικό προβλέπει συγκεκριμένες εξαιρέσεις, ώστε να διασφαλίζεται η ασφάλεια δικαίου και να μην ανατρέπονται υφιστάμενες επενδύσεις και μικρές ενεργειακές εγκαταστάσεις.
Ημερομηνία – κλειδί αποτελεί η 19η Αυγούστου. Όσα επενδυτικά σχέδια έχουν ολοκληρώσει συγκεκριμένες διαδικασίες μέχρι και τη ημερομηνία δημοσίευσης της Υπουργικής Απόφασης, δηλαδή μέχρι χθες, εξαιρούνται από τους περιορισμούς και τις απαγορεύσεις του νέου Ειδικού Πλαισίου. Η σημαντικότερη κατηγορία αφορά σε έργα που λειτουργούν ήδη ή βρίσκονται σε προχωρημένο στάδιο αδειοδότησης. Ειδικότερα:
-Αποφάσεις έγκρισης περιβαλλοντικών όρων (ΑΕΠΟ) που έχουν εκδοθεί μέχρι την έναρξη ισχύος της ΥΑ συνεχίζουν να ισχύουν έως τον χρόνο λήξης τους. Τα έργα που διαθέτουν ΑΕΠΟ μπορούν να λάβουν άδεια εγκατάστασης και λειτουργίας, εάν απαιτείται, καθώς και κάθε άλλη άδεια ή έγκριση, να κατασκευασθούν και να τεθούν σε λειτουργία εντός του χρόνου ισχύος της ΑΕΠΟ συμπεριλαμβανομένου του χρόνου παράτασης ή ανανέωσής της, σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν πριν από την έναρξη ισχύος της παρούσας. Οι ΑΕΠΟ δύνανται να τροποποιούνται (συμπεριλαμβανομένης της προσθήκης συστήματος αποθήκευσης) ή να ανανεώνονται σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν πριν από την έναρξη ισχύος του νέου Πλαισίου.
-Αποφάσεις υπαγωγής σε Πρότυπες Περιβαλλοντικές Δεσμεύσεις (ΠΠΔ) που έχουν εκδοθεί μέχρι τις 19 Αυγούστου 2026 διατηρούνται εν ισχύ. Τα έργα που διαθέτουν ΠΠΔ μπορούν να λάβουν άδεια εγκατάστασης και λειτουργίας, εάν απαιτείται, καθώς και κάθε άλλη άδεια ή έγκριση, να κατασκευασθούν και να λειτουργήσουν σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν πριν από την έναρξη ισχύος της παρούσας. Οι ΠΠΔ δύνανται να τροποποιούνται (συμπεριλαμβανομένης της προσθήκης συστήματος αποθήκευσης) ή να ανανεώνονται σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν πριν από την έναρξη ισχύος του νέου Πλαισίου
-Έργα για τα οποία έχει εκδοθεί μέχρι την έναρξη ισχύος της παρούσας βεβαίωση απαλλαγής από περιβαλλοντική αδειοδότηση, λαμβάνουν κάθε άλλη άδεια ή έγκριση, εκτελούνται και λειτουργούν σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν πριν από την έναρξη ισχύος της παρούσας.
-Τροποποιήσεις περιβαλλοντικών αδειών για ήδη εκδοθείσες ΑΕΠΟ και ΠΠΔ συμπεριλαμβανομένου της προσθήκης συστήματος αποθήκευσης, ακόμα και στην περίπτωση που η αρμόδια περιβαλλοντική αρχή κρίνει ότι απαιτείται η υποβολή νέας ΜΠΕ για την τροποποίηση, ενεργούνται σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν πριν από την έναρξη ισχύος της ΥΑ και βάσει των οποίων αξιολογήθηκαν κατά την έκδοση, πλην περιπτώσεων α) μεταφοράς θέσης εγκατάστασης και β) αύξησης ή τροποποίησης των ορίων του προηγουμένως εγκεκριμένου πολυγώνου εγκατάστασης σε ποσοστό μεταβολής που υπερβαίνει το 50%, χωρίς αύξηση της εγκατεστημένης ισχύος
-Σε περίπτωση απαίτησης για έκδοση ΑΕΠΟ ή ΠΠΔ για έργα που έχει εκδοθεί αρχικώς βεβαίωση απαλλαγής από περιβαλλοντική αδειοδότηση ή ΠΠΔ η έκδοσή τους ενεργείται σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν πριν από την έναρξη ισχύος της ΥΑ και βάσει των οποίων αξιολογήθηκε κατά την αρχική τους έκδοση.
-Φάκελοι ΜΠΕ έργων που έχουν υποβληθεί στις αρμόδιες υπηρεσίες και έχουν λάβει έγκριση τυπικής πληρότητας έως την έναρξη ισχύος της παρούσας, συνεχίζουν να αξιολογούνται κατά τη διαδικασία έγκρισης ή μη της ΜΠΕ και έκδοσης ΑΕΠΟ, σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν πριν από την έναρξη ισχύος του νέου Πλαισίου. Οι εν λόγω φάκελοι ΜΠΕ δύνανται να τροποποιούνται ή να συμπληρώνονται πριν την έκδοση της ΑΕΠΟ στην περίπτωση που η αρμόδια περιβαλλοντική αρχή κρίνει ότι απαιτείται και κατόπιν να αξιολογηθούν σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν πριν από την έναρξη ισχύος του νέου Πλαισίου. Τα εν λόγω έργα μπορούν να λάβουν ΑΕΠΟ, άδεια εγκατάστασης και λειτουργίας, εάν απαιτείται, καθώς και κάθε άλλη άδεια ή έγκριση, να κατασκευασθούν και να τεθούν σε λειτουργία σύμφωνα με τις πρότερες διατάξεις.
-Έργα τα οποία αποτελούν μέρος διακρατικής συμφωνίας δωρεάς που έχει υπογραφεί πριν από την έναρξη ισχύος της παρούσας με το Ελληνικό Δημόσιο για έργα Α.Π.Ε. με συνοδό ή μη σταθμό αποθήκευσης, που εγκαθίσταται εντός νησιωτικού χώρου, συνεχίζουν να αξιολογούνται κατά την διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης και λαμβάνουν κάθε άλλη άδεια ή έγκριση, σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν πριν από την έναρξη ισχύος του νέου Χωροταξικού.
Εκτός πεδίου εφαρμογής των αυστηρότερων διατάξεων παραμένουν επίσης μικρές εγκαταστάσεις ΑΠΕ που εξαιρούνται από αδειοδοτικές διαδικασίες, μεγάλα υδροηλεκτρικά έργα και έργα αντλησιοταμίευσης, φωτοβολταϊκά που εγκαθίστανται σε στέγες κτιρίων, στους ακάλυπτους χώρους των οικοπέδων καθώς και σε τεχνητές και κατασκευασμένες επιφάνειες, σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από κυματική και λοιπές μορφές ενέργειας, εγκαταστάσεις παραγωγής ανανεώσιμου υδρογόνου, καθώς και τα συνοδά έργα των σταθμών ΑΠΕ