Η Ελλάδα παράγει περίπου 700.000 τόνους πλαστικών απορριμμάτων ετησίως. Μόνο το 8% των πλαστικών αυτών απορριμμάτων ανακυκλώνεται, ενώ η συντριπτική πλειονότητα (84%) καταλήγει να θάβεται σε χωματερές. Εκτιμάται ότι κάθε χρόνο διαρρέουν στο ελληνικό περιβάλλον σχεδόν 40.000 τόνοι πλαστικών απορριμμάτων, εκ των οποίων περίπου 11.500 τόνοι καταλήγουν στις ελληνικές θάλασσες, όπως προκύπτει από παλιότερη έρευνα του WWF Ελλάς.
Διαβάστε επίσης
Εως το 2030
Για αυτό, το WWF Ελλάς καλεί την Ελληνική Πολιτεία να ξεκινήσει με μία σειρά μέτρων και πολιτικών που χρειάζεται να λάβει έως το 2030, στο πλαίσιο μιας στρατηγικής με τίτλο «Ελλάδα χωρίς πλαστική ρύπανση», που μπορούν να φέρουν άμεσα και θετικά αποτελέσματα και θα επιτύχουν τους ευρωπαϊκούς στόχους με οδηγό την κυκλική οικονομία.
Αυτές αφορούν:
● Τη διασφάλιση της ορθής εφαρμογής του ν. 4736/2020 για τα πλαστικά μιας χρήσης με έμφαση στην τήρηση των απαγορεύσεων που έχουν τεθεί για τα προβληματικά πλαστικά μιας χρήσης, τη λειτουργία του συστήματος επιστροφής εγγύησης (DRS) για πλαστικές φιάλες και τη θέσπιση και λειτουργία συστημάτων διευρυμένης ευθύνης παραγωγού για αποτσίγαρα και αλιευτικά εργαλεία.
● Τη θέσπιση στόχων επαναχρησιμοποίησης για την εστίαση, το λιανεμπόριο και τις μεταφορές, ακολουθώντας παραδείγματα άλλων χωρών.
● Την ενίσχυση της διευρυμένης ευθύνης παραγωγού για απόβλητα συσκευασίας, με αυξημένες εισφορές για τις συσκευασίες που δεν ανακυκλώνονται, στόχους επαναχρησιμοποίησης, καθώς και δημόσια παράθεση των επιδόσεων για να αντιμετωπιστεί η διαφθορά και η αδιαφάνεια.
● Τη θέσπιση και λειτουργία νέων συστημάτων διευρυμένης ευθύνης για τα γεωργικά πλαστικά και τα συνθετικά υφάσματα που σήμερα ευθύνονται για μεγάλο ποσοστό της πλαστικής ρύπανσης.
● Την άμεση ενσωμάτωση των όσων προβλέπει ήδη ο ευρωπαϊκός κανονισμός 2025/40 για τις συσκευασίες και τα απόβλητα συσκευασίας, παράλληλα με την έκδοση θεματικών εγκυκλίων, την παροχή τεχνικής βοήθειας προς τις υπόχρεες επιχειρήσεις και τη δημιουργία μηχανισμού παρακολούθησης.
● Την αναδιαμόρφωση του συνόλου των τελών και εισφορών των επιχειρήσεων και των δήμων που αφορούν τα πλαστικά απόβλητα, ώστε μέσα από εκεί να προκύψουν πόροι που θα χρηματοδοτήσουν τη μετάβαση στην κυκλική οικονομία.
Ωστόσο, όπως επισημαίνει το WWF, η θέσπιση των μέτρων από μόνη της δεν επαρκεί. Οπως τονίζεται στη νέα στρατηγική, η Ελλάδα δεν στερείται νόμων, όμως πάσχει στην εφαρμογή.
Ετσι, απαιτείται να οριστεί ένα σαφές πλαίσιο διακυβέρνησης που θα περιλαμβάνει την ουσιαστική ενίσχυση του Ελληνικού Οργανισμού Ανακύκλωσης (ΕΟΑΝ), τη δημιουργία ελεγκτικού μηχανισμού παρακολούθησης και επιβολής ποινών με χρήση νέων τεχνολογιών και εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης, την παροχή τεχνικών οδηγιών και χρηματοδοτικών προγραμμάτων σε επιχειρήσεις, τη διαφανή παρουσίαση των επιδόσεων και την ενδελεχή και τακτική ενημέρωση των πολιτών.