Νέες δυνατότητες χρηματοδότησης ενεργειακών έργων αποκτά η Ελλάδα μέσω της προτεινόμενης ευρωπαϊκής «ρήτρας διαφυγής» για την ενεργειακή ασφάλεια, η οποία βρίσκεται στο επίκεντρο των συζητήσεων στο Eurogroup και το Ecofin. Η πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής δίνει τη δυνατότητα στα κράτη-μέλη να προχωρήσουν σε συγκεκριμένες ενεργειακές επενδύσεις, χωρίς οι σχετικές δαπάνες να επιβαρύνουν τους δημοσιονομικούς στόχους που προβλέπει το νέο ευρωπαϊκό πλαίσιο οικονομικής διακυβέρνησης.
Για την Ελλάδα, η εφαρμογή του μέτρου εκτιμάται ότι μπορεί να δημιουργήσει πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο ύψους περίπου 1,5 έως 1,6 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2028. Το ποσό αυτό αναμένεται να κατευθυνθεί σε έργα που ενισχύουν την ενεργειακή ασφάλεια, την ανθεκτικότητα των δικτύων και τη μείωση της εξάρτησης από εισαγόμενα καύσιμα.
Έμφαση σε δίκτυα και υποδομές
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που εξετάζονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οι επιλέξιμες δαπάνες θα αφορούν κυρίως ενεργειακές υποδομές, έργα αποθήκευσης ενέργειας, αναβαθμίσεις δικτύων μεταφοράς και διανομής, καθώς και παρεμβάσεις εξοικονόμησης ενέργειας. Η φιλοσοφία του σχεδίου δεν επικεντρώνεται σε άμεσες επιδοτήσεις λογαριασμών, αλλά σε επενδύσεις με μακροπρόθεσμο αναπτυξιακό και ενεργειακό αποτύπωμα.
Οι αποφάσεις που αναμένονται
Οι τελικές λεπτομέρειες για το ύψος των κονδυλίων, τα κριτήρια επιλεξιμότητας και το εύρος των έργων που θα μπορούν να χρηματοδοτηθούν αναμένεται να οριστικοποιηθούν στο πλαίσιο των ευρωπαϊκών διαβουλεύσεων. Η ελληνική πλευρά επιδιώκει να αξιοποιήσει τη νέα ευελιξία για την επιτάχυνση κρίσιμων ενεργειακών επενδύσεων, οι οποίες συνδέονται, τόσο με την ενεργειακή μετάβαση, όσο και με τη θωράκιση του ενεργειακού συστήματος της χώρας.